Wykorzystujemy pliki cookies.
Polityka Prywatności      
ROZUMIEM

JĄDRO

   Jest męskim gruczołem płciowym otoczonym mocną, zbudowaną warstwowo powłoką białawą i składa się z około 250 zrazików, pooddzielanych od siebie warstwami tkanki łącznej. Każdy z nich posiada od jednej do czterech cewek nasiennych, które otoczone są osłoną łącznotkankową i wyściełane warstwą tkanki zwaną nabłonkiem płciowym. Z komórek macierzystych nabłonka płciowego powstają każdego dnia, w wieloetapowym procesie dojrzewania, miliony komórek nasiennych – plemników. W nabłonku płciowym znajdują się też komórki Sertoliego, odżywiające plemniki. 

Testosteron

   Ogólna długość cewek nasiennych wynosi 150 – 300 metrów; łączą się one najpierw w sieć jądra – gęsty system przewodów wyprowadzających, a później w drogi nasienne, które zwijają się na tylnej ścianie jądra, tworząc najądrze. Drogi nasienne uchodzą do nasieniowodu. Jest to umięśniony przewód o długości ok. 40 cm, którego przebieg jest w pewnym sensie śladem drogi zstępowania jądra. Pomiędzy cewkami nasiennymi znajdują się komórki Leydiga, produkujące hormony płciowe męskie, z których najważniejszym jest testosteron. Hormon ten kształtuje rozwój mózgu w kierunku męskim (maskulinizacja podwzgórza), jest również odpowiedzialny za rozwój drugorzędowych cech płciowych (np. budowa ciała, muskulatura, barwa głosu, zarost) oraz wpływa na wytwarzanie i rozwój plemników. Brak męskich hormonów płciowych w okresie embrionalnym sprawia, że różnicowanie narządów płciowych przebiega w kierunku żeńskim.

Wędruje, by znaleźć chłodniejsze miejsce

   Proces zstępowania jąder jest regulowany hormonalnie. Zejście gonady po tylnej ścianie jamy brzusznej rozpoczyna się w 7-8 tygodniu ciąży przesunięciem ku dołowi w stosunku do nerki a kończy się w dole pachwinowym otrzewnej około 21 tygodnia. Przejście jądra przez kanał pachwinowy z jamy brzusznej do moszny odbywa się między 28 a 32 tygodniem ciąży. Stan, w którym jedno lub oba jądra nie zstąpiły całkowicie do moszny nazywamy wnętrostwem. Wnętrostwo musi być wyleczone do ukończenia drugiego roku życia, gdyż przebywanie zbyt długo w podwyższonej temperaturze uszkadza tkankę jądra i doprowadza po pewnym czasie do bezpłodności oraz zwiększa ryzyko wystąpienia raka jądra w wieku dorosłym. W większości przypadków wnętrostwa jądro zstępuje do moszny spontanicznie, w pierwszym roku życia. Jeżeli tak się nie stanie konieczna jest terapia: hormonalna, operacyjna lub kombinacja obu tych sposobów leczenia.

Plemniki

   Tworzenie plemników, czyli męskich komórek rozrodczych, wymaga temperatury o 3-5 stopni niższej od temperatury ciała. Utrzymująca się, zbyt wysoka temperatura nie tylko uniemożliwia produkcję plemników, ale także wywołuje zagrożenia patologią. Dlatego właśnie jądra znajdują się w mosznie, wyposażonej w mechanizmy zabezpieczające przed zmianą optymalnej temperatury. Gdy jest za ciepło, mięsień – dźwigacz jądra rozluźnia się, co powoduje oddalenie się jądra od ciała, natomiast gdy jest zbyt zimno, mięsień się kurczy i przybliża jądro. Utrzymaniu optymalnej temperatury służy również budowa skóry moszny. Jest ona mocniej pigmentowana, lekko owłosiona i dysponuje wieloma gruczołami łojowymi i potowymi, umożliwiającymi w razie potrzeby znaczne parowanie, a tym samym chłodzenie. Ponadto w skórze moszny znajdują się liczne komórki mięśni gładkich, które wygładzają lub marszczą jej powierzchnię w zależności od temperatury.

   Plemniki zawierają haploidalną, czyli zredukowaną do połowy ilość chromosomów (23 u człowieka). Gdyby redukcja taka nie następowała, to liczba chromosomów u osobników potomnych podwajałaby się z każdym pokoleniem. Zadaniem plemnika jest wyszukanie komórki jajowej i doprowadzenie do zapłodnienia. Ma długość 60 mikronów; zbudowany jest z główki, szyjki oraz witki, która stanowi właściwy czynnik ruchu. Plemnik może pokonać w kobiecych drogach rodnych w ciągu minuty odcinek około 3-4 mm. Na całą drogę do komórki jajowej potrzebuje do trzech godzin, pozostając zdolnym do zapłodnienia przez około 72 godziny.

   Główka plemnika ma kształt owalny i zawiera jądro z informacją genetyczną. Zawiera również enzymy, umożliwiające wniknięcie do komórki jajowej podczas zapłodnienia. W części środkowej plemnika znajdują się mitochondria. Są to struktury komórkowe, służące do uzyskiwania energii potrzebnej do poruszania się. Dojrzałe plemniki są magazynowane w najądrzu. Aby opróżnić je całkowicie potrzeba kilku wytrysków nasienia (ejakulacji) w okresie 24 godzin. Jeżeli przez dłuższy czas nie dochodzi do ejakulacji, następuje rozkład dojrzałych plemników, a powstałe w tym procesie produkty rozpadu, zostają wchłonięte przez organizm, poprzez tkanki najądrzy.

Obraz Darko Djurin z Pixabay

Dodaj komentarz